September 29, 2020

هراس شبانه چیست؟

والدین بسیاری هستند که فرزندشان را بعد از دیدن کابوس در خواب آرام کرده­اند. در صورتی که فرزندتان تاکنون آنچه به عنوان کابوس شناخته می­شود (یا هراس شبانه) کابوس کودکانداشته است به نظر می­رسد که علیرغم تمام تلاش­هایتان ترس او تسلی ناپذیر است.

هراس شبانه نوعی اختلال در خواب است که شبیه کابوس به نظر می­رسد، اما وخیم­تر از آن است. با وجود اینکه شب هراسی می­تواند برای والدین نگران­کننده باشد، اما جای نگرانی نداشته و نشانه مشکل حاد پزشکی نیست.

نشانه‌­ها و علائم هراس شبانه

کودک در طول شب هراسی ممکن است:

  • به‌طور ناگهانی از خواب بپرد
  • با آشفتگی فریاد بزند یا جیغ بکشد
  • تند تند نفس بکشد و تپش قلب داشته باشد
  • عرق بکند
  • دست و پا بزند
  • با ترس و ناراحتی عمل کند

بعد از چند دقیقه یا گاهی اوقات بیشتر، کودک به‌سادگی آرام شده و به خواب برمی­گردد. بچه برخلاف کابوس، که اغلب آن را به خاطر می­آورد، هیچ‌گونه خاطره­ای از هراس شبانه شب قبل به خاطر نمی­آورد زیرا هنگام وقوع آن در خواب عمیقی­ بوده است و هیچ­گونه تصویر ذهنی از آن ندارد.

آنچه باعث هراس شبانه می­شود

هراس شبانه ناشی  از برانگیختی مفرط سیستم عصبی مرکزی در طول خواب است. خواب مراحل مختلفی دارد. خواب یا رؤیا دیدن در مرحله حرکت سریع چشم (REM) اتفاق می­افتد. هراس شبانه طی فاز عمیق مرحله حرکت غیر سریع چشم (non-REM) اتفاق می­افتد. از نظر فنی هراس شبانه یک رؤیا نیست اما بیشتر شبیه واکنش ترس ناگهانی است که طی تغییر فازهای خواب (انتقال از یک فاز به فاز دیگر) اتفاق می­افتد.

شب هراسی معمولاً حدود 2 تا 3 ساعت بعد از به خواب رفتن بچه اتفاق می­افتد یعنی زمانی که عمیق‌ترین مرحله خواب غیر رم به مرحله سبک­تر خواب رم تغییر می­کند. معمولاً این انتقال به‌آرامی صورت می­گیرد اما گاهی بچه می­ترسد یا آشفته می­شود و آن واکنش ترس یک هراس شبانه است .

کسانی که به هراس شبانه مبتلا می­شوند:

هراس شبانه در کودکانی اتفاق می­افتد که

  • خستگی مفرط داشته باشند مریض باشند یا مظطرب باشند
  • مقداری دارو مصرف کرده باشند
  • در یک محیط جدید یا دور از خانه بخوابند
  • خواب کافی نداشته باشند
  • مقدار زیادی کافئین نوشیده باشند

هراس شبانه نسبتاً نادر است که در 3 تا 6 درصد کودکان اتفاق می­افتد و این در حالی است که هر کودکی معمولاً یک کابوس شبانه دارد. هراس شبانه معمولاً در کودکان بین 4 تا 12 سال اتفاق می­افتد اما گزارش­هایی از بچه­‌های 18 ماهه نیز وجود دارد. به نظر می­رسد که هراس شبانه در میان پسربچه‌­ها شایع­تر است.

بعضی از کودکان به‌طور موروثی هراس شبانه دارند. در حدود 80 درصد کودکانی که هراس شبانه دارند، یک از اعضای خانواده نیز به شب هراسی یا راه رفتن در خواب (یک نوع مشابه اختلال خواب) مبتلا بوده‌­اند. هراس شبانه در کودکانی که یک بار یا چندین بار به آن دچار شده­اند، متوقف خواهد شد. بیشتر مواقع هراس شبانه با رشد و تکامل سیستم عصبی ناپدید می­شود .

چگونه به کودکتان کمک کنید

هراس شبانه ممکن است برای والدین، زمانی که نمی­توانند کودکشان را آرام کنند و در برابر آن احساس درماندگی می­کنند، بسیار ناراحت کننده باشد. بهترین روش برای روبرو شدن با هراس شبانه این است که والدین با صبر و شکیبایی منتظر شوند تا کودک این مرحله را پشت سر بگذارد و مراقب باشند که کودک هنگام وقوع آن به خودش صدمه نزند. بچه‌­ها بعد از چند دقیقه آرام شده و به خواب عادی برمی­گردند .

بهتر است که  طی هراس شبانه بچه را از خواب بیدار نکنید. از خواب بیدار کردن بچه معمولاً مؤثر نیست و این احتمال هست زمانی که  کودک از خواب بیدار می­شود سردرگم و گیج باشد که در این حالت، زمان بیشتری طول می­کشد که آرام شود و دوباره بخوابد .

درمانی برای هراس شبانه وجود ندارد اما شما می­توانید با انجام کارهایی از وقوع آن جلوگیری کنید. سعی کنید:

  • از پریشانی کودک بکاهید
  • کودک با یک روال همیشگی به خواب برود. روشی که هم ساده و هم آرامش‌بخش باشد.
  • مطمئن شوید که کودکتان استراحت کافی داشته باشد
  • به کودک کمک کنید تا بیش از اندازه خسته نشود
  • اجازه ندهید کودک تا دیروقت بیدار بماند
  • در صورتی که کودک هر شب در یک زمان معین به هراس شبانه دچار می­شود می­توانید 15 الی 30 دقیق قبل از آن زمان کودک را بیدار کرده و بینید که آیا این روش می­تواند به او کمک کند .

درک هراس شبانه می­تواند نگرانی شما را کم کند و کمک کند که خودتان نیز خواب راحتی داشته باشید. اما در صورت وقوع مکرر آن، با پزشکتان درباره ضرورت رجوع به  متخصص خواب صحبت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *